we stand alone at abandoned places * ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ | ΑΓΓΕΛΟΣ ΚΑΛΛΙΑΝΟΣ

της Τζίνας Σωτηροπούλου

Αθήνα, Ελλάδα

O Άγγελος Καλλιανός φωτογραφίζει εγκαταλελειμμένους τόπους, μοναχικούς ανθρώπους και αστικά τοπία. Αιχμαλωτίζει το πέρασμα του χρόνου. Κρυφοκοιτάει τα αθέατα σημεία των πόλεων. Εστιάζει σε λεπτομέρειες που περνούν απαρατήρητες. Μας βλέπει να στεκόμαστε μόνοι. Μόνοι στο απέραντο κτισμένο χάος, στην μοναξιά της μεγαλούπολης.  Με δυο βασικές θεματικές προς το παρόν “abandoned places” και “we stand alone” αλλά και πλήθος άλλων φωτογραφιών, ο Άγγελος Καλλιανός στήνει αυστηρά, λιτά κάδρα. Ρεαλιστικά.  Ο φακός του παίρνει τον ρόλο του περιηγητή-παρατηρητή της καθημερινότητας. Αντλεί από την ομορφιά του συνηθισμένου. Λονδίνο,  Βρυξέλες, Βουδαπέστη, Στοκχόλμη, Ελσίνκι, Παρίσι, Σέρρες, Δράμα, Τήνος, Σκύρος, Θάσος. Θαυμάζει τον Robert Capa, τον Ηenri Cartier-Βresson και τον Josef Koudelka.

Ο εμβληματικός φωτογράφος Robert Frank κάποτε είπε το εξής: «There is one thing the photograph must contain, the humanity of the moment».  Αυτή η ανθρώπινη διάσταση της στιγμής αποτυπώνεται στις φωτογραφίες του Άγγελου Καλλιανού. Ο άνθρωπος είναι εκεί, ακόμα και όταν απουσιάζει.

abandoned places | Χώροι εγκαταλελειμμένοι, ερειπωμένοι. Γέφυρες, ξεχαρβαλωμένα αυτοκίνητα, αφημένα βαγόνια τραίνου, τούβλινοι τοίχοι, ξεθωριασμένες ταμπέλες. Ποια είναι η γοητεία αυτών των χώρων Άγγελε; Μου είχε τραβήξει την προσοχή ένα χωριό κοντά στη Δράμα το οποίο εγκαταλείφθηκε από τους κατοίκους του γύρω στο 1960. Είναι φοβερό πώς φέρεται ο χρόνος στα ανθρώπινα δημιουργήματα όταν αφαιρείται από αυτά το ζωντανό στοιχείο. Έχω πετύχει πολλές φορές παραλληλισμούς φωτογραφιών για το πώς ήταν ένα μέρος πριν και μετά την ανθρώπινη επέμβαση, αλλά σχεδόν ποτέ το ανάποδο. Τι μένει δηλαδή όταν ο άνθρωπος εγκαταλείπει το «δημιούργημά» του. Σου δίνει την εντύπωση ότι εκεί ο χρόνος κάποια στιγμή σταμάτησε. Σαν να μπαίνεις σε ένα μέρος και αυτό που αλλάζει δεν είναι μόνο ο χώρος, αλλά και ο χρόνος.

Πριν από μερικά χρόνια είχα επισκεφθεί ένα εγκαταλελειμμένο χωριό στην Τήνο και το μόνο κτίσμα που έχει συντηρηθεί και λειτουργεί ακόμα, είναι η εκκλησία του χωριού. Είναι εντυπωσιακή αυτή η αντίθεση.

09A

© angelos kallianos photography

10A

© angelos kallianos photography

11A

© angelos kallianos photography

19

© angelos kallianos photography

20

© angelos kallianos photography

16 (1)

© angelos kallianos photography

we stand alone | Γέφυρες, διαβάσεις, τούβλινοι τοίχοι, κιγκλιδώματα, παγκάκια, κουπαστές, κολωνάκια, υποστυλώματα, πλακόστρωτα, κυβόλιθοι, χωμάτινες διαδρομές, πεσμένα φύλλα. Οι άνθρωποι υπάρχουν λες και είναι εκεί για να δώσουν κλίμακα στον χώρο. Είναι περαστικοί, διαβάτες, με πρόσωπα που κοιτούν μακριά ή που στέκονται αγναντεύοντας τον ορίζοντα. Μικροί, ελάχιστοι σε σχέση με τον χώρο που τους περιβάλλει. Η σειρά αυτή φωτογραφιών ενώ μοιάζει να μιλάει για το προφανές, την αποξένωση, στα δικά μου μάτια τουλάχιστον σχολιάζει ταυτόχρονα το πόσο μικρός είναι ο άνθρωπος μπροστά στο μεγαλείο της δικής του επινόησης, του κτισμένου χώρου, της πόλης. Στεκόμαστε μόνοι τελικά σ’ αυτόν τον κόσμο; Και με ποιον τρόπο; Παρατηρώντας τους ανθρώπους σε μια μεγάλη πόλη, το πρώτο πράγμα που μου έρχεται στο μυαλό είναι το πόσο μόνος του μοιάζει ο καθένας. Κινούμαστε μόνοι μας σε ένα χώρο που έχουμε φτιάξει για να είμαστε όλοι μαζί. Και είναι αυτό που λες: Όσο μεγαλύτερος είναι αυτός ο χώρος, τόσο μικρότερος μοιάζει ο άνθρωπος μέσα του. Και ως ένα σημείο, ο ίδιος ο άνθρωπος το επιλέγει. Το να είναι μόνος του εννοώ. Οι άνθρωποι στο μετρό κοιτάζουν έξω από το παράθυρο. Κάποιος που θα κάτσει σε ένα παγκάκι, θα κάτσει στη μέση. Θα πιάσει όσο περισσότερο χώρο μπορεί για να αποτρέψει κάποιον άλλον να κάτσει δίπλα του. Σαν να αποφεύγουμε την ανθρώπινη επαφή. Χτίζουμε μεγάλες πόλεις, μεγάλα κτίρια και κλείνουμε τον άνθρωπο στον εαυτό του. Στο δρόμο, στο χώρο εργασίας, και τελικά ίσως και στις πιο προσωπικές του στιγμές.

Παρατηρώντας όμως κάποιες φωτογραφίες, διαπίστωσα ότι αυτό που κυριαρχεί είναι το μέγεθος της πόλης, τελικά ίσως είναι η ίδια η πόλη που βγάζει την περισσότερη μοναξιά. Είναι λοιπόν η μοναχικότητα του ανθρώπου μέσα στην πόλη αλλά και η μοναχικότητα της ίδιας της πόλης που προσπαθώ να αναδείξω μέσα από αυτές τις εικόνες.

18

© angelos kallianos photography

15A

© angelos kallianos photography

14A

© angelos kallianos photography

17A

© angelos kallianos photography

05A

© angelos kallianos photography

pr-04

© angelos kallianos photography

Ποιους συγκεκριμένους τόπους έχεις μέχρι τώρα αποτυπώσει στις φωτογραφίες σου; Πιστεύω ότι για να καταφέρεις να ‘αποτυπώσεις’ έναν τόπο πρέπει να τον ζήσεις. Να έρθεις σε επαφή μαζί του, με τους ανθρώπους που τον κατοικούν. Μου αρέσει να έχω πάνω μου τη μηχανή όπου πηγαίνω, ιδιαίτερα σε ταξίδια, είτε αυτά είναι για δουλειά ή για διακοπές. Για να δεις έναν τόπο πρέπει να τον περπατήσεις. Να περπατάς και να παρατηρείς. Δεν επιλέγω συχνά να φωτογραφίσω τα σημεία προβολής μιας πόλης όσο τις πιο «κρυφές» γωνιές της. Με ενδιαφέρει να δω πού μένουν οι κάτοικοι, πού κυκλοφορούν και πού συχνάζουν, να δω την καθημερινότητατης πόλης. Δεν βλέπω τις φωτογραφίες σαν ‘καρτ-ποσταλ’ από ένα ταξίδι που έκανα. Μπορεί την ίδια φωτογραφία να την είχα τραβήξει και στην Αθήνα. Απλώς καμιά φορά αυτό που βλέπεις καθημερινά στον τόπο σου δεν σου τραβάει τόσο εύκολα την προσοχή.

Μέχρι τώρα έχει τύχει να κάνω κάποια ταξίδια στο εξωτερικό, στο Λονδίνο, στις Βρυξέλες, στη Βουδαπέστη, στη Στοκχόλμη, το Ελσίνκι, το Παρίσι που μου έδωσαν την ευκαιρία να περάσω κάποιο χρόνο εκεί. Το ίδιο και στις Σέρρες και στη Δράμα όπου είχα πάει για δουλειά αλλά και κάποια νησιά όπως η Τήνος, η Σκύρος και η Θάσος που είχα πάει για διακοπές και βρήκα την ευκαιρία να τα περπατήσω.

03

© angelos kallianos photography

01A

© angelos kallianos photography

Φωτογραφίζεις δρόμους, διαβάσεις, την ράμπα του Μουσείου Μπενάκη στην Πειραιώς, ένα πρατήριο καυσίμων σε μια επαρχιακή πόλη, μια ξερολιθιά με μια ταμπέλα αρτοποιείο, ένα καμπαναριό. Πώς επιλέγεις τα κάδρα σου; Δύσκολη ερώτηση. Μου αρέσει το κάδρο να έχει μια ισορροπία. Είτε αυτό σημαίνει το θέμα να εστιάζεται κεντρικά ή το “βάρος” να μοιράζεται σε δύο, τρία σημεία. Ένα κάδρο μπορεί να είναι έτοιμο, να το βρεις «στημένο» όπως σου αρέσει. Στην πραγματικότητα, συνέπεσε να συναντηθείτε, εσύ και το θέμα, στην οπτική σου. Μου έχει τύχει όμως να δω κάτι που μου αρέσει αλλά να πρέπει να το κοιτάξω από μια άλλη πλευρά μέχρι να πω ότι «κάθεται», ότι έχει την ισορροπία σημείων που λέγαμε. Κάποιες φορές επιλέγεις το κάδρο σου πρώτα, και μέσα σε αυτό στήνεις ένα «σκηνικό» και περιμένεις αυτό που θα το γεμίσει και θα το ισορροπήσει. Μπορεί να μην πετύχω ποτέ το αποτέλεσμα που φαντάστηκα. Είναι ‘μοναχικό σπορ’ η φωτογραφία και ίσως χρειαστεί να περιμένει πολύ κανείς για να έχει το αποτέλεσμα που θέλει. Υπάρχει όμως μια σωστή –η ‘αποφασιστική’ κατά  τον Bresson – στιγμή, όταν διαφορετικές παράμετροι όπως το θέμα σε σχέση με το χώρο, την κίνηση και το μήνυμα που θέλει κανείς να αποτυπώσει, συμπίπτουν.

Γενικά προτιμώ τη ρεαλιστική απεικόνιση της πραγματικότητας, ο φωτογραφικός φακός δηλαδή να υποκαθιστά το ανθρώπινο μάτι. Δε μου αρέσουν, για παράδειγμα, οι πολύ ευρυγώνιοι φακοί, που ενώ έχουν ένα ξεχωριστό ‘εφέ’, παρουσιάζουν μια εικόνα ξένη. Για το ίδιο λόγο, μου αρέσει η λήψη να γίνεται από το ύψος του ματιού. Να σε βάζει στη θέση του παρατηρητή.  Όπως έλεγε κι ο Robert Capa για το φωτορεπορτάζ «Αν οι φωτογραφίες σου δεν είναι αρκετά καλές, μάλλον δεν είσαι αρκετά κοντά».

Ξέρω ότι είσαι τοπογράφος και μουσικόφιλος. Πότε ξεκίνησε η ενασχόλησή σου με την φωτογραφία; Όταν ήμουν στο δεύτερο έτος του Πολυτεχνείου γράφτηκα με ένα φίλο μου στον Φωτογραφικό Τομέα του Π.Ο.Φ.Π.Α. (Πολιτιστικός Όμιλος Φοιτητών Πανεπιστημίου Αθηνών). Πιο πολύ για παρέα. Μέχρι τότε πίστευα ότι με ενδιέφερε περισσότερο η ζωγραφική, αλλά κάτι στη φωτογραφία με κέρδισε. Ερχόμενος σε επαφή με τις δουλειές των μεγάλων φωτογράφων γοητεύτηκα από τον τρόπο που η φωτογραφία απεικονίζει την πραγματικότητα. Η φωτογραφία –τόσο σαν αποτέλεσμα όσο και σαν διαδικασία- έχει μια αμεσότητα. Με τα πολλά πήρα μια παλιά ZENIT του πατέρα μου και ξεκίνησα να φωτογραφίζω.

Ασπρόμαυρες κατά κύριο λόγο. Και όταν βάζεις χρώμα, διαλέγεις να εστιάσεις σε κάτι έντονο. Ποιές είναι οι εικαστικές σου αναφορές; Σε γενικές γραμμές προτιμώ το ασπρόμαυρο. Πιστεύω ότι η έλλειψη πληροφορίας –χρώματος- βοηθάει στο να τονίσεις το θέμα σου. Δεν μπορώ να σου πω κάποιες συγκεκριμένες εικαστικές αναφορές. Σίγουρα σε ένα βαθμό, όλες οι επιρροές που δεχόμαστε δημιουργούν εικόνες στο μυαλό μας. Ένα βιβλίο που διάβασες, ένας πίνακας ζωγραφικής, κάποιο κομμάτι που άκουσες, σίγουρα οι φωτογραφίες και τα πλάνα από ταινίες. Το πώς στήνει δηλαδή ένα κάδρο ο σκηνοθέτης και το πώς το φωτίζει ο διευθυντής φωτογραφίας. Όλα τα ερεθίσματα που δέχεσαι σου δίνουν ιδέες για το πώς θέλεις να παρουσιάσεις το θέμα σου. Όχι μόνο όσα βλέπω αλλά και όσα ακούω ή διαβάζω, μου δημιουργούν εικόνες τις οποίες θέλω συνειδητά ή ασυνείδητα να ανακατασκευάσω.

Υπάρχει κάποιος φωτογράφος που θαυμάζεις; Από την πρώτη στιγμή που άρχισα να ασχολούμαι με τη φωτογραφία αυτό που μου άρεσε περισσότερο ήταν οι φωτογραφίες δρόμου και κατ’ επέκταση το φωτορεπορτάζ. Γι αυτό και με τραβούσαν περισσότερο οι δουλειές των «μεγάλων» αυτού του είδους, του Robert Capa, του Ηenri Cartier-Βresson, του Josef Koudelka. Όπως επίσης και οι δουλειές του Νίκου Οικονομόπουλου και του Κώστα Μπαλάφα. Πρόσφατα είδα κάποιες σειρές φωτογραφιών του Matt Black που με εντυπωσίασαν, κυρίως γιατί έχουν πολύ δυνατό θέμα και απλό στήσιμο.

Ποια είναι τα επόμενα σχέδιά σου; Έχεις κάποιο project στα σκαριά; Δεν έχω κάτι συγκεκριμένο στο μυαλό μου αυτή τη στιγμή. Επειδή η φωτογραφία δεν είναι η βασική μου ασχολία βιοποριστικά, οι σειρές φωτογραφιών με συγκεκριμένο θέμα προκύπτουν καμια φορά στην πορεία. Βλέπεις δηλαδή ότι χωρίς να το έχεις προκαταβάλει, τραβάς φωτογραφίες που έχουν κοινό θέμα και συνεχίζεις από εκεί. Θα ήθελα σίγουρα να δω περισσότερους τόπους στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Ίσως κάποια στιγμή κάνω μια έκθεση, αν μου δοθεί η ευκαιρία. Είναι κάτι που δεν το έχω δοκιμάσει και θα με ενδιέφερε κάποια στιγμή στο μέλλον.

info

photoΟ Άγγελος Καλλιανός γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε τοπογράφος μηχανικός. Από τα φοιτητικά του χρόνια ασχολείται με τη φωτογραφία. Του αρέσουν τα αστυνομικά μυθιστορήματα, τα western και το αγγλικό ποδόσφαιρο.

Site / Facebook / Instagram

 

009

© angelos kallianos photography

04A

© angelos kallianos photography

022

© angelos kallianos photography

07A

© angelos kallianos photography

13A

© angelos kallianos photography

06A

© angelos kallianos photography

 

 

 

 

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s